مس

مس یکی از فلزهای ارزشمندی است که کاربردهای بسیار متنوعی دارد. ویژگی‌هایی که سبب تنوع این کاربرد می‌شود، شامل قابلیت بالای هدایت جریان برق و گرما، قابلیت چکش‌خواری، مقاومت در برابر فرسایش، قابلیت ماشین کاری، استحکام کششی، خاصیت آلیاژی و قابلیت بالای ششکل پذیری است که این فلز را به یکی از حیاتی ترین مواد معدنی تبدیل کرده است.

برخی صنایع مس را به عنوان یک کالای واسطه‌ای و برخی دیگر، آن را به عنوان یک کالای نهایی استفاده می‌کنند . در هر دو صورت، ضرورت استفاده از مس از گذشته‌های دور تا امروز، وجود داشته و بشر به هر نحوی که توانسته آن را به کار برده است.

صنعت مس سهم عمده‎ای در اقتصاد جهانی دارد و مس چیزی بیش از یک فلز استخراج شده است که باعث ایجاد شغل و ارتقای سطح زندگی بالاتر می‌شود به طوری که یک تن مس، عملکردی را برای ۴۰ خودرو به ارمغان آورده، ۱۰۰ هزار تلفن همراه را تغذیه، ۴۰۰ رایانه را قادر به کار و برق را در ۳۰ خانه توزیع می‌کند.

توانایی مس برای بازیافت بی‌نهایت بدون از دست دادن خواص خود به کاهش ضایعات جهانی کمک می کند و به طور متوسط، محصولات مسی حاوی ۳۵ درصد محتوای بازیافتی هستند و سالانه ۹ میلیون تن مس بازیافت می‌شود.

با توجه به اینکه مس برای افزایش تلاش‌ها در زمینه بهره‌وری انرژی مورد نیاز است، محصولات حاوی مس نیز به دلیل اینکه مس بهترین رسانای گرما و الکتریسیته است، کارایی بیشتری دارند.

با اتخاذ استانداردهای حداقل عملکرد انرژی در تجهیزات صنعتی و لوازم مسکونی، ۳۵۰ میلیارد دلار فعالیت اقتصادی از طریق کاهش هزینه‌های انرژی ایجاد و مصرف برق در سراسر جهان ۱۰ درصد کاهش می‌یابد.

برای آنکه شهرها و جوامع ایمن تر، انعطاف پذیرتر و پایدارتر شوند، به افزایش کابرد فناوری‌های نوآورانه نیاز است. در حال حاضر مس یک عنصر مهم در نوآورانه ترین فناوری‌ها همانند فناوری انرژی هوشمند، آبزی پروری و خودروهای الکتریکی است و نقش آن در حمل و نقل الکتریکی، بهره‌وری انرژی و انرژی‌های تجدیدپذیر در حال رشد است.

مس یک ماده کلیدی برای ساختمان‌های سبز و سالم است و بیش از ۱۲۸ کاربرد مس در ساخت و ساز ساختمان‌های تجاری وجود دارد که منجر به بهبود بهره‌وری آب، کیفیت بهتر هوای داخل خانه و انتشار کمتر گازهای گلخانه‌ای می‌شود. حجم کل مس در فناوری شهرهای هوشمند می‌تواند تا سال ۲۰۲۵ تقریبا دو برابر شود.

تقریبا یک چهارم مصرف جهانی انرژی از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر تامین می‌شود که برای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای، کاهش هزینه‌های انرژی و کمک به تامین انرژی ۷۸۹ میلیون نفری که فاقد برق هستند مورد نیاز است.

مس در سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر برای تولید برق از انرژی خورشیدی، آبی، حرارتی و باد در سراسر جهان استفاده می‌شود.

مس یکی از بهترین هادی‌های الکتریسیته، به طور گسترده در تولید وسایل نقلیه الکتریکی، توربین‌های بادی و پنل‌های خورشیدی استفاده می‌شود.

مزارع بادی فراساحلی، به دلیل کابل کشی گسترده، به ویژه مس فشرده هستند و به ۹.۶ متر یک تن مس در هر مگاوات ظرفیت انرژی نیاز دارند. مزارع بادی خشکی و فتوولتائیک‌های خورشیدی نیز به شدت مس فشرده هستند و به ترتیب به ۴.۳ تن و ۵ تن مس در هر مگاوات نیاز دارند.

دکتر مس

در بازار کامودیتی به مس به دلیل کابردهای گوناگون، لقب دکتر مس می‌دهند.

از این فلز در فعالیت‌های مختلف اقتصادی به عنوان فشارسنج اقتصادی استفاده می‌شود. در صورت افزایش قیمت آن شاخص مهمی برای افزایش فعالیت اقتصادی و به دنبال آن رونق در سطح جهان است و در صورت کاهش نیز هشدارهایی مبنی بر مناسب نبودن اوضاع اقتصادی می‌دهد به همین دلیل است که به مس مدرک دکتری اعطا کرده‌اند.

چشم انداز جهانی عرضه و تقاضا

تقاضا

کاربرد و ارزش مس روز به روز در حال افزایش است و چین بزرگترین مصرف کننده مس در جهان است که بیش از ۵۰ درصد از مصرف جهانی را به خود اختصاص داده است، بنابراین تغییر در تعادل بازار مس، پیامدهای جهانی دارد.

مس یک سرمایه‌گذاری بلند مدت و خوش بازده

براساس پیش بینی‌های انجام شده مصرف مس در جهان در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۰، به مقدار ۳.۲۵۷ هزار تن افزایش خواهد یافت. آمریکا و آلمان بعد از چین بزرگترین مصرف‌کنندگان مس در جهان هستند. دلیل این افزایش تقاضا برای مس، کاربرد آن در انرژی‌های سبز از ایستگاه‌های شارژ گرفته تا نیروگاه‌های خورشیدی عنوان شده است. برای انتقال می‌بایست از کابل‌های مسی استفاده شود که ۶۰ درصد مواد تشکیل دهنده این کابل‌ها مس است.

انتظار می‌رود در بازه ۱۰ ساله تا سال ۲۰۳۰ ، مصرف مس در بخش انرژی‌های سبز تا ۵ برابر رشد کند.

ایران با تولید ۳۰۲ هزار تن مس پالایش شده (کاتد) جایگاه ۱۷ دنیا با ۱.۲ درصد از تولید و جایگاه ۶ در آسیا با تولید ۲.۱ از تولید را دارا است. شرکت ملی صنایع ایران در سال ۱۳۹۹، ۲۸۰ هزار تن تولید کاتد داشته است که بخش عمده از تولیدات کشور است.

عرضه

سرمایه‌گذاری ناکافی در کشف و استخراج مس در دهه گذشته باعث ایجاد مشکلات در سمت عرضه شده است. با توجه به افزایش قیمت و انرژی سبز که تقاضای بالایی برای این فلز ایجاد می‌کند. اما تعدادی از تولیدکنندگان در دهه گذشته بسیار محافظه کار شده اند. این موضوع مزید علت شده که سرمایه‌گذاری ناکافی از طریق زنجیره تامین نفوذ کند و بدیهی است که اکنون مشکلاتی را ایجاد کرده است.

از وسایل الکترونیکی گرفته تا ساخت خانه، مس به طور گسترده در تولید استفاده می‌شود و تقاضا برای این فلز به عنوان یک چالش اقتصادی در نظر گرفته می‌شود. بنابراین، بسیاری از این شرکت‌ها متوجه شده اند که قیمت‌ها بالاتر است و می‌خواهند از این فرصت ایجاد شده استفاده کنند، اما بهره‌برداری از معادن جدید زمان بر خواهد بود.

با نگاهی به آینده، تقاضا برای مس افزایش خواهد یافت و یکی از عوامل کلیدی حرکت به سمت توسعه پایدار است زیرا دولت‌ها بیشتر برای طرح‌های سبز هزینه خواهند کرد.

مس یک سرمایه‌گذاری بلند مدت و خوش بازده

تولید مس در سطح جهان در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۰، به مقدار ۲.۰۲۷ هزار تن افزایش خواهد یافت. کشور چین همانطور که از بزرگترین مصرف کنندگان مس در جهان است، بزرگترین تولیدکننده نیز است و تمام تولید خود را مصرف می‌کند و مابقی مس مورد نیاز خود را وارد می‌کند.

شیلی به عنوان دومین تولیدکننده و عرضه کننده جهان با مشکلات داخلی روبرو است و سرمایه‌گذاری های لازم در این حوزه انجام نداده است و این بی‌ثباتی در شیلی زنگ خطری برای عرضه مس است و انتظار می‌رود تا سال ۲۰۲۵، تولید مس در این کشور روند نزولی داشته باشد.

علاوه بر این، متوسط عیار سنگ معدن در شیلی، طی ۱۵ سال گذشته ۳۰ درصد کاهش یافته است که این مساله استخراج مس را دشوارتر می‌کند.

ایران نیز در سال ۲۰۲۰، با مصرف ۱۶۰ هزار تن، رتبه ۲۴ در دنیا با ۷ درصد از مصرف و رتبه ۱۳ در آسیا با ۹ درصد از مصرف را دارا است.

نگرانی‌هایی در مورد کمبود مس وجود دارد. گروه سیتی برآورد می‌کند که بازار جهانی مس در سال ۲۰۲۱ با کسری ۵۲۱ هزار تن روبرو است، شکافی که با شتاب گرفتن انرژی سبز عمیق‌تر خواهد شد و همچنین هشدار داده‌اند که صنعت مس برای جلوگیری از کسری عرضه سالانه ۴.۷ میلیون تنی تا سال ۲۰۳۰، باید بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری انجام دهد.

مانند طلا، ذخایر مس بزرگ به مرور زمان کمتر و کمتر کشف می‌شوند و زمان بین کشف و تولید در طول سال‌ها با افزایش هزینه‌ها طولانی شده است. از ۲۲۴ ذخایر مسی کشف شده بین سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۱۹، تنها ۱۶ مورد در ۱۰ سال گذشته کشف شده‌اند. اگر چه سطح زمین هنوز مقدار زیادی فلز قرمز دارد، اما بیشتر ذخایر جدید عیار پایینی دارند.

قیمت مس

قیمت مس در ماه می ۲۰۲۱، به عدد ۱۰.۱۶۲ دلار که بالاترین قیمت تاریخی خود است را تجربه کرده است. همانطور که در نمودار زیر مشاهده می‌شود قیمت مس در سال ۱۹۶۰ مبلغ ۷۱۵ دلار برای هر تن است که تا سقف قیمتی خود ۱۳۲۱ درصد رشد را تجربه کرده است.

مس یک سرمایه‌گذاری بلند مدت و خوش بازده

همچنین در طول سال‌های ۱۹۶۰ تا ۲۰۲۱ تورم در آمریکا ۸۳۴ درصد افزایش یافته است که با توجه به رشد قیمت مس در طول این سال‌ها، افزایش قیمت مس بیشتر از میزان افزایش تورم در آمریکا است.

نمودار زیر، تورم در آمریکا در ۴ سال گذشته را نشان می‌دهد که این عدد در ماه اکتبر ۲۰۲۱ به بالاترین سطح خود به ۶.۲۲ درصد رسیده است که در چند سال گذشته بالاترین عدد بوده و پیش بینی می‌شود این روند صعودی ادامه دار باشد.

مس یک سرمایه‌گذاری بلند مدت و خوش بازده

مس به عنوان دومین پوشش دهنده تورم بعد از انرژی شناخته می‌شود زیرا در طول سال‌های ۱۹۹۲ تا ۲۰۱۶ قدرت پوشش تورمی مس نسبت به طلا بیش از سه برابر است.

چشم انداز قیمت مس

گلدمن سکس معتقد است که مس در دستیابی به کربن‌زدایی و جایگزینی نفت با منابع انرژی تجدید پذیر بسیار مهم خواهد بود و در حال حاضر، بازار با بحران عرضه مواجه است که می‌تواند قیمت را تا بیش از ۶۰ درصد در چهار سال آینده افزایش دهد.

همچنین تغییر تدریجی به انرژی‌های سبز، تقاضای مس را از این بخش نوظهور به ۵.۴ میلیون تن تا سال ۲۰۳۰ افزایش خواهد داد. حتی با بهره‌برداری از یک معدن جدید در جهان ممکن است تا سال ۲۰۳۰ با شکاف عرضه مس ۸.۲ میلیون تنی مواجه شود.

بنابراین مس یک سرمایه‌گذاری بلند مدت خوب است. این بانک برآورد می‌کند افزایش تقاضا و به احتمال زیاد عرضه پایین، قیمت مس را تا سال ۲۰۲۵ از سطوح فعلی حدود ۹ هزار دلار در هر تن به ۱۵ هزار دلار افزایش دهد.

مازاد تقاضا تا سال ۲۰۳۵ به بیش از ۱۰ میلیون تن خواهد رسید که در قیمت این فلز تاثیر به سزایی خواهد گذاشت. امریکن بانک برآورد می‌کند در بحبوحه افزایش مازاد تقاضا، جهان در خطر کمبود مس قرار دارد و قیمت‌ها ممکن است تا سال ۲۰۲۵ به ۲۰ هزار دلار در هر تن افزایش یابد و موجودی انبارهای اندازه گیری شده بر حسب تن در حال حاضر در سطحی است که ۱۵ سال پیش قرار داشت و این به معنی آن است که موجودی انبارها در حال کاهش است.

در سال‌های آینده، با توجه به برنامه‌هایی که کشورهای امریکا، چین و اروپا برای انرژی‌های سبز دارند با مازاد تقاضا برای مس در جهان روبرو هستیم و از طرفی با رشد تورم در آمریکا، رشد قیمت مس در میان مدت و بلندمدت دور از انتظار نیست.

*برگرفته از: کارگزاری ملل پویا

ارسال نظر

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
8 + 2 =

پربازدیدترین

آخرین‌های یادداشت‌ها

test